کرامات مردمسالاری

روز های آخر قبل از انتخابات را در بدر بودم.  از شهرم، شیکاگو به شهر شررویل رفته بودم تا دربدر، خانه به خانه و کو به کو برای ریاست جمهوری بارک حسین اوباما فعالیت کنم.  تنها نبودم.  بیست و پنج هزار داوطلب از ایالات همسایه به ایندیانا آمده بودند که این ایالت را بعد از چهل و چهار سال از سرخ ِ جمهوریخواه به آبی ِ دموکرات تبدیل کنند.  زن و مرد، پیرو جوان، سیاه و زرد و سفید، مسلمان و یهودی و مسیحی، همه برای یک هدف می کوشیدند: غلبه ادبیات امید اصلاحطلبان بر آیه های یأس محاصره اندیشی و بنیاد گرائی و نژادپرستی.  همراهان من در در این چند روز نمادی بودند از ائتلافی که اوباما را به کاخ سفید فرستاد.  البته اکثریت با سفید پوستان بود.  

یک روز با مادر بزرگی که شغلش نامه رسانی بود کار میکردم.  همه آدرسها را بخوبی میدانست و اتوموبیل زهوار دررفته اش با برچسبهای لیبرال و دموکرات چندین انتخابات گذشته فرش شده بود.  لیسانس علوم سیاسی داشت و از مسائل روز جهان آگاه بود.  روزی دیگر با یک ویزیتور میانسال کتابهای دانشگاهی همراه بودم که تصادفاً او را از سالها قبل میشناختم.  میگفت که شش ماه است که هر آخر هفته دویست مایل رانندگی میکند تا در این شهر حساس فعالیت کند.  بمحض بسته شدن آخرین صندوق از همه خداحافظی کرد چون میخواست نتایج انتخابات را با خانواده اش ببیند.  روز انتخابات با یک پرستار جوان مهاجر از هائیتی و مرد میانسال سیاهپوستی که بعلت عملِ سرطان گلو قادر به صحبت کردن نبود و فقط رانندگی میکرد صبح تا شب اعلامیه حوزه های انتخاباتی را پخش میکردیم .

در روزهای آخر علیرغم آمار و ارقام و همه علائم امید بخش دیگر هنوز باور پیروزی مشکل بود.  آخر در همین انتخابات کسانی (مانند خانم صدو شش ساله سیاهپوست، آنا نیکسون کووپر) حاضر بودند که پدرشان طعم تلخ عبودیت در یکی از بیرحمانه ترین رژیمهای بردگی در تاریخ بشر یعنی نظام برده داری آمریکائی را چشیده بود.  راه دور نرویم.  در سال تولد اوباما یعنی 1961 هنوز عدم پذیرش سیاهپوستان به اماکن عمومی مانند سینماها و هتل ها درایالات جنوبی قانونی بود و هنوز مدارس سیاه و سفید و تبعیض نژادی در اشتغال و  مشارکت سیاسی عادی محسوب میشد.  همه اینها پیروزی را مانند خیالی شیرین ولی غیر قابل وصول جلوه میداد.

پیروزی اوباما مخصوصاً در سایه فعالیتهای تبلیغاتی راست افراطی که نوع ِ بیگانه هراسی و نژادپرستی اش در چند سال اخیر شکل اسلام ستیزی بخود گرفته حائز اهمیّت است.  ولی با همه اینها اکثریت قاطع مردم آمریکا با انتخاب شخصی به نام بارک حسین اوباما پاسخ قاطعی به منادیان تعصب میهنی، نژادی و فرهنگی داد.  اوباما تنها اولین رئیس جمهوری سیاهپوست آمریکا نیست.  او اولین رئیس جمهور آمریکاست که  ریشه در خاک شمال اروپا ندارد. این سوأل مطرح است که چطورهمان آمریکائی که دو بار جرج دبلیو بوش را انتخاب کرد، امروز به اوباما رأی میدهد؟   پاسخ در انعطاف نظام مردمسالاری است.  مردم در چنین نظامی اجازه دارند اشتباه کنند.  ولی همان مردم میتوانند به اشتباه خود نیز پی برده با رأی مجدد آنرا اصلاح کنند.

البته همه مسائل با انتخاب یک رئیس جمهور با تدبیر حل نخواهد شد.  دو جنگ نا فرجام و یک بحران اقتصادی بی سابقه در انتظار رهبر آینده آمریکاست.  تضاد اعراب و اسرائیل، چالش جدید روسیه، بن بست مساله اتمی در ایران و ده ها مسأله دیگر نیز مزید بر علت خواهند بود.  در مورد ایران با تصریح اوباما بر لزوم مذاکرات بدون قید و شرط اگر پیشنهاد آقای تامس پیکرینگ مبنی بر غنی کردن اورانیوم توسط یک کنسرسیوم بین المللی در ایران دنبال شود شاید راهی مرضی خاطر طرفین پیدا شود.  البته این به انتخابات آینده ایران نیز بستگی دارد. در بحران خاور میانه با انتخاب رام امانوئل به ریاست کادر کاخ سفید اوباما و نقش برجسته دنیس راس در سیاست گذاری بین المللی (که هردو با لابی قدرتمند اسرائیل مربوط هستند) و نیز احتمال پیروزی بی بی نتانیاهو در اسرائیل که علناً مخالف هرگونه مذاکرات صلح و یا تشکیل دولت مستقل فلسطینی است پیشرفت احتمالاً کندتر خواهد بود.  ولی این مقدار مسلم است که با صعود اوباما به مقام ریاست جمهوری آمریکا امکانات بسیاری برای حل معضلات آمریکا و جهان پیدا شده اند.  آینده مشخص خواهد کرد که تا چه حد او و سایر رهبران جهان خواهند توانست از این امکانات بهره برداری کنند.  

بارک حسین اوباما در دنیای واقع برای چهار و یا هشت سال رئیس جمهور خواهد بود.  طعم شیرین این ماه عسل هم مانند همه ماههای عسل دیر یا زود به سرکه شیره میل خواهد کرد.  اما در پهنه نمادین انتخاب اوباما مردم آمریکا را به قلّه جدیدی از همزیستی نژادها و نسلها رسانیده است که فرسنگها از حضیض حق بجانبی کودکانه و خود شیفتگی بیمار گونه سالهای بعد از وقایع یازده سپتامبر دور است. و این طی الارض سیاسی هم از کرامات مردمسالاری است.

Ahmad Sadri is Professor of Sociology and Anthropology as well as Gorter Chair of Islamic World Studies at Lake Forest College, Chicago. This commentary was first published in Etemaad-e Melli newspaper in Iran. 

Meet Iranian Singles

Iranian Singles

Recipient Of The Serena Shim Award

Serena Shim Award
Meet your Persian Love Today!
Meet your Persian Love Today!